دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم قرآن و علوم اجتماعی 3060-5644 4 1 2024 03 20 Types and Methods of the Desired Political-Social Transformation within the Framework of the Transcendental Model of the Holy Qur'an گونه‌ها و شیوه‌های تحول سیاسی - اجتماعی مطلوب در چهارچوب الگوی متعالی قرآن کریم 58 83 196979 10.22034/arq.2024.196979 FA محمد جواد حیدری جامعه المصطفی العالمیه، مجتمع آموزش عالی علوم انسانی اسلامی 0009-0004-5618-5558 محمد جواد نوروزی فرانی عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) Journal Article 2023 12 09 This study aims to clarify the types and methods of a desired political-social transformation within the framework of the transcendental model of the Holy Qur’an. In this regard, it has been attempted to use the descriptive-analytical approach coupled with thematic interpretation, to present a model based on Qur’anic teachings by studying the social and political verses of the Holy Qur’an pertaining the social transformation. Therefore, the present research purposes to analyze and deduce Qur’anic ideals (idealism based on the Holy Qur’an), influenced by the theory of “cognitive idealism,” based on the context and content of a number of Quranic verses in terms of political and social development. The findings show that the Holy Qur’an in order to bring about change in society and social-political institutions, emphasizes on issues such as transformation in people’s beliefs and faiths, expanding monotheism in the intellectual and practical arena, establishing equity and expanding the scope of social justice, religious fraternity and brotherhood, and individual responsibility (internal transformation) and eventually, social responsibility and etc. as the basic variables for the idea of transformation in the faithful society. هدف این مطالعه، تبیین گونه‌ها و شیوه‌های تحول سیاسی - اجتماعی مطلوب در چارچوب الگوی متعالی قرآن کریم است و در این راستا سعی نموده تا با استفاده از روش توصیفی – تحلیلی توأم با رویکرد تفسیر موضوعی، پس از بررسی آیات سیاسی اجتماعی قرآن کریم که مرتبط با موضوع تحول اجتماعی است، به ارائه الگویی مبتنی بر آموزه‌های قرآنی در این زمینه بپردازد. ازاین‌رو، تحقیق درصدد آن بوده که با تأثر از نظریه «ایده‌آلیسم معرفتی» بر تحلیل و استنباط آرمان‌های قرآنی (ایده‌آلیسم مبتنی بر قرآن کریم)، به استناد سیاق و مضمون تعدادی از آیات قرآن در زمینه تحول سیاسی اجتماعی بپردازد، لذا آنچه این مطالعه بدان دست‌یافته است، نشان می‌دهد که قرآن کریم برای ایجاد تحول در جامعه و در نهادهای سیاسی اجتماعی، بر موضوعاتی نظیر تحول باورها و اعتقادات انسان‌ها، گسترش توحید باوری در عرصه فکری و عملی، اقامه قسط و گسترش عدالت اجتماعی، اخوت و برادری دینی، مسئولیت فردی (تحول درونی)، و نهایتاً مسئولیت اجتماعی به‌عنوان متغیرهای اصلی ایده تحول در جامعه ایمانی تأکید می‌ورزد. https://arq.quran.ac.ir/article_196979_5375ba43d6ee8da72c437500ef0cd9ee.pdf