قرآن و علوم اجتماعی

قرآن و علوم اجتماعی

ارزیابی آثار تقلید از سبک زندگی غربی از منظر آیت الله خامنه‌ای

نوع مقاله : علمی ترویجی

نویسندگان
1 استادیار، گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران، (نویسنده مسئول)
2 دانشجوی کارشناسی، الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، یزد، ایران
3 دانشجوی کارشناسی، راهنمایی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، یزد، ایران
چکیده
در عصر جهانی‌شدن و ارتباطات گسترده، الگوپذیری از فرهنگ‌ها و سبک‌های زندگی مختلف امری اجتناب‌ناپذیر است؛ اما الگوپذیری صرفاً تقلیدی از یک فرهنگ خاص، به‌ویژه زمانی که با ارزش‌ها و اعتقادات دینی و ملی مغایرت داشته باشد، می‌تواند آثار منفی بسیاری به همراه داشته باشد. یکی از مهم‌ترین چالش‌های فرهنگی در جوامع اسلامی، الگوپذیری از سبک زندگی تقلیدی از غرب است. این پدیده که در بسیاری از موارد به‌عنوان یک تهدید برای هویت اسلامی تلقی می‌شود، دارای ابعاد مختلف و نیازمند بررسی دقیق و همه‌جانبه است. هدف از پژوهش پیش رو بررسی این موضوع و ارزیابی و تحلیل مستندات قرآنی آیت‌الله خامنه‌ای از این ابعاد بود. این تحقیق توصیفی ـ تحلیلی از حیث هدف کاربردی و با روش اسنادی و منابع کتابخانه‌ای است. مهم‌ترین یافته‌های این نوشتار، تبیین تفاوت بنیادین میان مبانی الگوپذیری سبک زندگی اسلامی و غربی، همراه با ارزیابی مستندات قرآنی بیانات رهبری در مناسبت‌های مختلف درباره الگوپذیری از سبک زندگی غربی و آثار مخرب آن در حوزه‌هایی مانند اخلاق فردی و جمعی، خانواده، علم و فناوری، فرهنگ، سیاست، اقتصاد و محیط‌زیست بود.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Evaluating the Effects of Imitating Western Lifestyles from the Perspective of Ayatollah Khamenei

نویسندگان English

mohsen fattahi ardakani 1
mohammadtaha mirshamsi 2
Mohammad Javad Alizadeh Jalgapour 3
1 Assistant Professor, Department of education Islamic Studies, Farhangian University, Yazd, Iran, (Corresponding Author)
2 Bachelor's Student, Theology and Islamic Studies, Farhangian University, Yazd, Iran
3 Bachelor's Student, Guidance and Counseling, Farhangian University, Yazd, Iran
چکیده English

In the era of globalization and extensive communications, modelling different cultures and lifestyles is inevitable. However, merely imitating a particular culture, especially when it conflicts with religious and national values ​​and beliefs, can have many negative effects. One of the most important cultural challenges in Islamic societies is modelling the West-imitating lifestyle. This phenomenon, which is often seen as a threat to Islamic identity, has various dimensions, so it requires careful and comprehensive examination. The purpose of the present research is to examine this issue and evaluate and analyze Ayatollah Khamenei's Qur’anic references in this regard. This research is descriptive-analytical in terms of its practical goal, and it has been prepared using documentary methods and library resources. The most important findings of this article are the explanation of the fundamental difference between the principles of Islamic and Western lifestyle modeling, along with the evaluation of the Qur’anic documentation of the leader’s statements on various occasions about modeling the Western lifestyle and its destructive effects in areas such as individual and collective ethics, family, science and technology, culture, politics, economics, and the environment.
From the viewpoint of the Supreme Leader of the Revolution, the fundamental difference between the principles of the Islamic lifestyle is based on the religious and cultural traditions of Islam and is completely opposite to the lifestyle that imitates the West based on values ​​​​commensurate with secularism. Unlike modeling the Western lifestyle, the Islamic lifestyle presents individuals with specific and clear models based on Islamic and human values. In addition to individual dimensions, these models also act as social models and inject the values, behaviors, and attitudes desired by Islam into society. In other words, in the Islamic lifestyle, modeling is an active and purposeful process that takes place with the aim of human growth and perfection. In contrast, the Western lifestyle offers a wide range of models that are often based on material criteria, fame, power, and pleasure-seeking. These models, due to the influence of mass media and advertising, spread rapidly among young people and adolescents and act as alternative models for Islamic models. Modeling this style can lead to the promotion of individualism, consumerism, disrespect for moral values, and ultimately, the weakening of the foundations of the family and society. Accordingly, the Supreme Leader of the Revolution, considering that he is at the forefront of the Islamic society’s governance and considering the duties of leadership in the principles of the constitution and the supervisory dimension and evaluation of the performance of the three branches of government and the direction of the Islamic society and nation, has always warned the people and officials about the effects of modeling such a style on various occasions with his Qur’anic references and analyses, and has introduced this modeling as an aggressive and destructive culture. Therefore, strengthening role model following Islamic models is one of the most important solutions to counter imitation from the West and preserve Islamic identity

کلیدواژه‌ها English

Lifestyle
Western lifestyle
Islamic lifestyle
Ayatollah Khamenei
Qur’anic Evaluation
  1. قرآن کریم.

    1. احمدی، ابوالفضل و ذوالفقاری، ابوالفضل. (1398). «سبک زندگی اسلامی در اندیشه مقام معظم رهبری». فصلنامه علمی مطالعات میان فرهنگی. دوره 14. ش 39. صص 121-148.
    2. احمدی، ابوالفضل. (1394). سبک زندگی اسلامی در اندیشه مقام معظم رهبری. تهران: انتشارات امیرکبیر.
    3. اسکندر لو، محمدجواد. (1399). «سبک زندگی اسلامی و غربی؛ مبانی و رویکردها». نشریه قرآن و علم. دوره 14. ش 27. صص 10-28.
    4. اسماعیلی، حسین. (۱۳۹۷). «توحید در نهج‌البلاغه و مقایسه آن با توحید وهابیت». فصلنامه علمی پژوهشی علم‌البلاغه. ش ۵۷. صص 97-117.
    5. امام خمینی، روح‌الله (1392). شرح حدیث جنود عقل و جهل. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
    6. امام خمینی، روح‌الله. (1378). صحیفه امام، (وصیت‌نامه سیاسی ـ الهی). تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
    7. امینی، نوروز و حلال خور، کوثر. (1394). «مؤلفه‌های سبک زندگی دینی از دیدگاه مقام معظم رهبری». نشریه مهندسی فرهنگی. ش 84. صص 10-29.
    8. ایروانی، جواد و جلالیان اکبرنیا، علی. (1392). «سبک زندگی اقتصادی در جامعه قرآنی و جامعه غربی». پژوهش‌های اجتماعی اسلامی. سال 19. شماره 2. صص 41-68.
    9. آجیلی، هادی وبیگی، مهدی. (۱۳۹۲). «کالبدشکافی سبک زندگی در جامعۀ سرمایه‌داری». نشریه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی. سال 4. شماره ۱۳. صص 81-110.
    10. باینگانی، بهمن؛ ایراندوست، فهیم و احمدی، سینا. (۱۳۹2). «سبک زندگی از منظر جامعه‌شناسی؛ مقدمه‌ای بر شناخت و واکاوی مفهوم سبک زندگی». نشریه مهندسی فرهنگی. سال 3. شماره 77. صص 56-74
    11. توسلی، غلام عباس. (۱۳۷3). نظریه‌های جامعه‌شناسی. تهران: انتشارات سمت.
    12. جمعی از نویسندگان. (1396). مجموعه مقالات قرآن و علوم انسانی. ج 5. چاپ اول. قم: مرکز بین‌المللی ترجمه و نشر المصطفی.
    13. حسن‌زاده، حسین. (1399). «نگاهی هستی شناسانه به سبک زندگی اسلامی در اندیشه مقام معظم رهبری». نشریه مدیریت دانش اسلامی. دوره 2. ش 4. صص 34-63.
    14. خامنه‌ای، سید علی. (1391). طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
    15. خامنه‌ای، سید علی. (1396). دو امام مجاهد. تهران: مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی. دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای. انتشارات انقلاب اسلامی.
    16. خامنه‌ای، سید علی. (1397). طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
    17. خامنه‌ای، سید علی، (1397). بیانیه گام دوم انقلاب.
    18. دبیرخانی، ستاره. (1394). «مقایسه سبک زندگی اسلامی و غربی». نشریه رشد آموزش معارف اسلامی. ش 97. صص 42-44.
    19. راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (1412 ق). مفردات ألفاظ القرآن. دمشق: دارالقلم- الدار الشامیة.
    20. رضایی اصفهانی، محمدعلی. (1396). سبک زندگی قرآنی (مبانی و اصول عام سبک زندگی). قم: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها.
    21. شالچی، وحید. (1384). بررسی دو سبک زندگی متخالف (اسلام‌گرای انقلابی و پسامدرن). پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران.
    22. شایگان، داریوش. (۱۳۸۴). افسون زدگی جدید؛ هویت چهل‌تکه و تفکر سیار. ترجمه فاطمه ولیانی. تهران: انتشارات فروزان.
    23. شریعتی، سید صدرالدین. (۱۳۹۲). «درآمدی بر سبک زندگی اسلامی در آیات و روایات». نشریه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی. سال 4. شماره 13. صص 1-10.
    24. شریفی، احمد حسین و همکاران. (۱۳۹۱). اخلاق و سبک زندگی اسلامی. قم: انتشارات معارف.
    25. صفار هرندی، سجاد. (۱۳۸۹). «سبک زندگی چند سال دارد؟ تاریخچه تولد مفهوم سبک زندگی در علوم اجتماعی». نشریه سورۀ اندیشه. سال 2. شماره 46. صص 60-61.
    26. طباطبایی، محمدحسین. (1374). المیزان فی تفسیرالقرآن. ترجمه محمدباقر موسوی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    27. طریحی، فخرالدین بن محمد. (1375). مجمع البحرین. تهران: مرتضوی.
    28. فاضل قانع، حمید. (۱۳۹۱). «درآمدی بر سبک زندگی اسلامی». نشریه مطالعات اجتماعی و رسانه. سال 2. شماره 2. صص 9-34.
    29. فاضل قانع، حمید. (1392). سبک زندگی بر اساس آموزه‌های اسلامی (با رویکرد رسانه‌ای). چاپ اول. قم: مرکز پژوهشهای اسلامی.
    30. فاضلی، محمد. (۱۳۸۲). مصرف و سبک زندگی. قم: انتشارات صبح صادق.
    31. فیاض، محمد اسحاق. (1392). جایگاه زن در نظام سیاسی اسلام. کابل: نشر دبیرخانه کنگره تجلیل از مقام آیت‌الله‌العظمی فیاض.
    32. کافی، مجید. (1397). سبک زندگی اجتماعی با تأکید بر آیات قرآن. چاپ اول. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    33. کاویانی، محمد. (1391). سبک زندگی اسلامی و ابزار سنجش آن. چاپ اول. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    34. کرمی، محمد و صادقی مقدم، علی. (1395). «جایگاه سبک زندگی اسلامی از دیدگاه مقام معظم رهبری». چهارمین همایش ملی مشاوره و سلامت روان، محل برگزاری خراسان رضوی، قوچان.
    35. مطهری، مرتضی. (۱۳۷۶). مجموعه آثار شهید مطهری (سیری در سیره نبوی)، ج تهران: صدرا.
    36. معتزلی، ابن ابی الحدید. (1404 ق). شرح نهج‌البلاغه. قم: مکتبة آیة الله المرعشی النجفی.
    37. مکارم شیرازی، ناصر. (1383). اسلام در یک نگاه. قم: نشر مدرسه الامام علی ابن ابی طالب علیه‌السلام.
    38. مهدوی کنی، محمد سعید. (۱۳۸۷). دین و سبک زندگی. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
    39. مهدی زاده، حسین. (۱۳۹۰). «سبک زندگی». نشریه سورۀ اندیشه. سال 8. شماره 50. صص 57-59.
    40. همتی فاخر، زهرا. (1392). «بررسی سبک زندگی اسلامی و غربی». نشریه مجموعه مقالات دانشگاه علامه طباطبایی. ش 286. صص 311-337.
    41. https://farsi.khamenei.ir/

  • تاریخ دریافت 19 فروردین 1403
  • تاریخ بازنگری 10 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 08 دی 1403